Dołącz do czytelników
Brak wyników

Aktualności , Bezpieczeństwo budynku

4 października 2022

NR 242 (Wrzesień 2022)

Zmiany w ustawie Prawo budowlane wprowadzone w sierpniu 2022 r. z punktu widzenia zarządcy budynku mieszkalnego wielorodzinnego

0 481

Wszechobecna już w życiu codziennym cyfryzacja coraz bardziej wkracza również w obszary związane z inwestycjami budowlanymi oraz formalnym utrzymaniem obiektów budowlanych. W ciągu ostatnich miesięcy wprowadzono w regulacjach prawnych m.in. możliwość przedkładania wszelkich wniosków z zakresu procesu budowlanego drogą elektroniczną.

Od sierpnia 2022 r. funkcjonują natomiast zupełnie nowe przepisy wprowadzone do dyspozycji ustawy Prawo budowlane. Zmiany te są ściśle związane z wykorzystaniem platform cyfrowych w różnego rodzaju czynnościach administracyjnych oraz dla gromadzenia danych kluczowych z punktu widzenia funkcjonowania branży budowlanej. Co oczywiste – wprowadzone w Prawie budowlanym modyfikacje mają na celu zarówno usprawnienie funkcjonowania organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, jak i ułatwienie inwestorowi przeprowadzenia wszystkich niezbędnych procedur urzędowych, także drogą elektroniczną. Nowelizacje ustawy Prawo budowlane, które weszły w życie 1 i 10 sierpnia 2022 r., dotyczyły rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane oraz funkcjonowania portalu e-Budownictwo. Poniżej zostaną pokrótce omówione ww. przepisy z perspektywy zarządzania budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym.

POLECAMY

System e-CRUB

W dniu 1 sierpnia 2022 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 2022 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, wprowadzające modyfikacje w regulacjach dotyczących dokumentów potwierdzających posiadanie uprawnień budowlanych, ich uzyskiwania i wykorzystania. W rozdziale 2 ustawy Prawo budowlane pt. Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie w wytycznych dotyczących postępowania kwalifikacyjnego związanego z wydawaniem decyzji w sprawie nadawania uprawnień budowlanych zostały dodane przepisy nowelizujące sposób prowadzenia centralnego rejestru powyższych decyzji. W nowych dyspozycjach ustawowych, czyli w art. 12 ust. 5g–5i, określone zostało, iż dane identyfikujące uprawnienia budowlane, uznane kwalifikacje zawodowe oraz dane dotyczące osoby, która nabyła te uprawnienia lub kwalifikacje, podlegają wpisowi do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane. Gdy powyższe decyzje staną się ostateczne, pewne dane w nich zawarte podlegają udostępnieniu przez właściwą komisję kwalifikacją Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, a następnie podlegają one weryfikacji. W razie stwierdzenia nieprawidłowości przeprowadzane jest postępowanie wyjaśniające.

Informacje te zostają przekazane przy użyciu elektronicznych formularzy za pomocą Centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane, czyli „systemu e-CRUB”. Podobne postępowanie, na podstawie art. 12 ust. 10 ustawy, dotyczy ostatecznych decyzji o uznaniu kwalifikacji zawodowych. Znowelizowano również wytyczne art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego, dodając też punkt 7a.

ważne!
Obecnie podstawą do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie jest wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, potwierdzony zaświadczeniem wydanym przez tę izbę, z określonym w nim terminem ważności, przy czym wymogu w zakresie przedkładania powyższego zaświadczenia nie stosuje się w stosunku do osób wpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane. 

Obecnie podstawą do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie jest wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, potwierdzony zaświadczeniem wydanym przez tę izbę, z określonym w nim terminem ważności, przy czym wymogu w zakresie przedkładania powyższego zaświadczenia nie stosuje się w stosunku do osób wpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane.

Zgodnie z art. 12 ust. 9 ustawy do systemu e-CRUB są również przekazywane informacje o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego oraz o wykreśleniu z tej listy lub o zawieszeniu w prawach członka, w celu ujawnienia w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane. Nowe regulacje (art. 12 ust. 11 do art. 12 ust. 17 Prawa budowlanego) zakładają, iż nie wszystkie osoby legitymujące się uprawnieniami budowlanymi automatycznie zostaną wpisane do systemu e-CRUB.

Specjaliści, którzy są członkami izby samorządu zawodowego, a nabyli uprawnienia budowlane przed dniem 1 stycznia 1995 r., aby ich dane zostały ujawnione w przedmiotowym systemie, mogą wystąpić do właściwej okręgowej komisji kwalifikacyjnej izby samorządu zawodowego z wnioskiem o przekazanie Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, za pomocą systemu e-CRUB, danych identyfikujących uprawnienia budowlane wraz z kopią tych uprawnień oraz danych dotyczących osoby, która nabyła te uprawnienia, w tym informacji o dotychczasowych wpisach na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego oraz wykreśleniach z tej listy lub zawieszeniu w prawach członka. W takim wniosku osoba posiadająca uprawnienia budowlane z 1994 r. lub starsze będzie musiała zawrzeć informacja takie jak:

  • imię (imiona) i nazwisko,
  • miejsce zamieszkania,
  • numer PESEL – w przypadku osób mających obywatelstwo polskie,
  • numer i serię dokumentu potwierdzającego tożsamość – w przypadku osób nieposiadających obywatelstwa polskiego,
  • dane identyfikujące uprawnienia budowlane.

Niezbędnym załącznikiem do takiego wniosku jest oryginał uprawnień budowlanych nabytych przed dniem 1 stycznia 1995 r. albo ich odpis poświadczony za zgodność z oryginałem przez notariusza. Nie ma obowiązku dołączania oryginału oraz odpisu tych uprawnień, jeżeli izba samorządu zawodowego ma już taki oryginał lub odpis.
W kolejnym kroku właściwa okręgowa komisja kwalifikacyjna, po uzyskaniu od właściwej okręgowej rady informacji o dotychczasowych wpisach wnioskodawcy na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego oraz wykreśleniach z tej listy lub zawieszeniach w prawach członka, przeprowadza weryfikację danych i informacji zawartych we wniosku wraz z dołączonymi dokumentami, w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku, i w zależności od wyniku tej weryfikacji:

  • przekazuje dane i informacje za pomocą systemu e-CRUB Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego wraz z kopią uprawnień budowlanych;
  • wydaje decyzję o odmowie przekazania Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego danych i informacji oraz kopii uprawnień budowlanych, przy czym od takiej decyzji przysługuje odwołanie do właściwej krajowej komisji kwalifikacyjnej izby samorządu zawodowego.

Jest też odstępstwo od powyższej zasady.

Przekazanie Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego danych i informacji wraz z kopią uprawnień budowlanych następuje bez przeprowadzenia weryfikacji danych i informacji zawartych we wniosku wraz z dołączonymi dokumentami, jeżeli przedmiotem wniosku są uprawnienia budowlane, które były podstawą wpisu na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. Kolejny etap rozpatrywania wniosku wdrażany jest przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przed umieszczeniem danych w systemie. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości danych lub informacji przekazanych za pomocą systemu e-CRUB organ sprawdzający wzywa izbę samorządu zawodowego do zweryfikowania tych danych (lub informacji), wskazując stwierdzone nieprawidłowości.

uwaga!
Organem, który ma za zadanie prowadzić centralny rejestr osób posiadających uprawnienia budowlane, nadzorować właściwe uzupełnianie i funkcjonowanie systemu e-CRUB, jest Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.

Z przedmiotowych przepisów ustawy Prawo budowlane wynika, że organem, który ma za zadanie prowadzić centralny rejestr osób posiadających uprawnienia budowlane, nadzorować właściwe uzupełnianie i funkcjonowanie systemu e-CRUB, jest Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Zostało to wprost określone w wytycznych art. 88a ustawy, w którym sformułowano kompetencje powyższego organu administracji publicznej. Zgodnie z dyspozycjami ww. zapisu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wykonuje zadania określone przepisami ustawy Prawo budowlane, a w szczególności:

  1. pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do wojewodów i wojewódzkich inspektorów nadzoru budowlanego oraz sprawuje nadzór nad ich działalnością;
  2. kontroluje działanie organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego;
  3. prowadzi, w systemie e-CRUB, będącym systemem teleinformatycznym, centralne rejestry osób posiadających uprawnienia budowlane oraz ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie.

W wyżej wymienionych rejestrach zamieszczane są następujące dane:

  • imiona i nazwisko,
  • miejsce zamieszkania,
  • numer PESEL – w stosunku do osób posiadających obywatelstwo polskie albo numer paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość – w stosunku do osób nieposiadających obywatelstwa polskiego,
  • datę śmierci – jeżeli osoba, której wpis dotyczy, zmarła,
  • informację o wykształceniu, o tytułach zawodowych i o stopniach lub tytułach naukowych,
  • numer, datę i miejsce wydania decyzji,
  • organ wydający decyzję,
  • podstawę prawną wydania decyzji,
  • numer, specjalność i zakres uprawnień budowlanych – w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane,
  • numer uprawnień budowlanych – w centralnym rejestrze ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie,
  • informację o przynależności do właściwej okręgowej izby samorządu zawodowego, w tym informację o zawieszeniu w prawach członka,
  • dane identyfikujące decyzję o ukaraniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie – w centralnym rejestrze ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie,
  • pozycję rejestru,
  • datę wpisu do rejestru,
  • adres do korespondencji, numer telefonu, e-mail – w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane.

W przepisach kompetencyjnych Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego określony został również zakres danych identyfikujących decyzję o ukaraniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie. Obejmuje on informacje takie jak numer decyzji o nadaniu uprawnień, datę i miejsce wydania decyzji o ukaraniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie, wskazanie czynu oraz okoliczności jego popełnienia czy dane dotyczące kary.

Przepisy dotyczące odpowiedzialności zawodowej w budownictwie zostały zawarte w rozdziale 10 ustawy Prawo budowlane (art. 94 do art. 101). Jak już wcześniej wspomniano, informacje o ukaraniu danej osoby w związku z naruszeniami prawa w obszarze pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie będą ujawnione w centralnym rejestrze, gdzie są przekazywane dane identyfikujące ostateczną decyzję o ukaraniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie oraz dane dotyczące osoby ukaranej. Po otrzymaniu tych danych Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego weryfikuje poprawność przekazanych informacji, a w sytuacji stwierdzenia nieprawidłowości organ ten występuje do organów samorządu zawodowego o zbadanie tych danych, wskazując stwierdzone nieprawidłowości, które wymagają wyjaśnienia.

uwaga!
Informacje o ukaraniu danej osoby w związku z naruszeniami prawa w obszarze pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie będą ujawnione w centralnym rejestrze.

W tym miejscu należy podkreślić, iż kary z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie ulegają zatarciu (na wniosek ukaranego), w zależności od popełnionego czynu i wymierzonej kary. Informację o zatarciu kary organ samorządu zawodowego przesyła m.in. do wiadomości Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego – niezwłocznie za pomocą systemu e-CRUB, gdzie informacje te podlegają sprawdzeniu. Tym samym zatarcie kary podlega odnotowaniu w centralnym rejestrze ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie.

uwaga!
Kary z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie ulegają zatarciu (na wniosek ukaranego), w zależności od popełnionego czynu i wymierzonej kary.

Co oczywiste – nie wszystkie dane zgromadzone w centralnych rejestrach podlegają upublicznieniu. Na stronie Biuletynu Informacji Publicznej prowadzonej dla Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego publikowane są takie dane jak imię i nazwisko osoby posiadającej uprawnienia budowlane, informacje dotyczące miejsca zamieszkania jedynie w zakresie województwa, tytuł zawodowy oraz stopień lub tytuł naukowy, numer decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych, numer, specjalność i zakres uprawnień budowlanych, informację o przynależności do właściwej okręgowej izby samorządu zawodowego, w tym informację o zawieszeniu w prawach członka oraz adres do korespondencji, numer telefonu, e-mail, przy czym te ostatnie informacje są udostępniane wyłącznie za uprzednią zgodą osoby, której dotyczą, wyrażoną tradycyjnie na piśmie albo w postaci dokumentu elektronicznego. Zgoda taka jest udzielana w formie oświadczenia, które jest do pobrania na stronie internetowej Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego (www.gunb.gov.pl).

Ponadto w systemie e-CRUB są gromadzone kopie uprawnień budowlanych oraz kopie decyzji o ukaraniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie. Warto jednak podkreślić, że pełny dostęp do systemu e-CRUB Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zapewnia jedynie organom administracji architektoniczno-budowlanej i organom nadzoru budowlanego, a także organom izb samorządu zawodowego.

Ustawa Prawo budowlane wskazuje również, że minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa określi – w drodze rozporządzenia – szczegółowy sposób prowadzenia systemu e-CRUB, w tym przyporządkowania danych do zbiorów danych gromadzonych w rejestrach, wzory formularzy do przekazywania danych identyfikujących uprawnienia budowlane lub uznane kwalifikacje zawodowe oraz danych dotyczących osoby, która nabyła te uprawnienia lub kwalifikacje, a także wzory formularzy do przekazywania danych identyfikujących decyzję o ukaraniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie oraz danych dotyczących osoby ukaranej. Jednakże obecnie obowiązuje rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 23 października 2014 r. w sprawie wzorów i sposobu prowadzenia w formie elektronicznej centralnych rejestrów osób posiadających uprawnienia budowlane oraz ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie w niezmienionej treści.

System e-CRUB a dokumentacja techniczno-budowlana

Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie mogą pełnić jedynie osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane i będące członkami właściwej izby samorządu zawodowego. Realizowanie uprawnień w ramach tych funkcji wiąże się z tworzeniem odpowiedniej dokumentacji techniczno-budowlanej. Będąc projektantem – uczestniczy się w przygotowywaniu projektu budowlanego, kierownikiem budowy – uzupełnia się dziennik budowy i tworzy odpowiednią dokumentację budowy, a będąc sprawdzającym stan techniczny obiektu budowlanego lub jego części – sporządza się protokół pokontrolny. Zarówno dokumenty budowy, jak i te powstające już podczas użytkowania obiektu budowlanego stanowią niejednokrotnie materiał dowodowy w prowadzonych postępowaniach administracyjnych. W ramach prowadzonych spraw funkcjonariusze organów administracji publicznej mają obowiązek weryfikować, czy przedłożona do akt dokumentacja została opracowana przez osoby legitymujące się odpowiednimi kwalifikacjami zawodowymi.

uwaga!
Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie mogą pełnić jedynie osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane i będące członkami właściwej izby samorządu zawodowego.  

W ramach procesu budowlanego na etapie ubiegania się o uzyskanie pozwolenia na budowę lub dokonania skutecznego zgłoszenia robót budowlanych organowi administracji architektoniczno-budowlanej do projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego oraz projektu technicznego dołącza się:

  1. kopię decyzji o nadaniu projektantowi lub projektantowi sprawdzającemu, jeżeli jest wymagany, uprawnień budowlanych w odpowiedniej specjalności potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez sporządzającego projekt;
  2. kopię zaświadczenia o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego aktualnego na dzień:
    a) opracowania projektu – w przypadku projektanta,
    b) sprawdzenia projektu – w przypadku projektanta sprawdzającego;
  3. oświadczenie projektanta o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.

W związku z funkcjonowaniem systemu e-CRUB wymogu dołączenia kopii uprawnień budowlanych w odpowiedniej specjalności i kopii przedmiotowego zaświadczenia nie stosuje się do uprawnień budowlanych oraz osób wpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane.

uwaga!
W związku z funkcjonowaniem systemu e-CRUB wymogu dołączenia kopii uprawnień budowlanych w odpowiedniej specjalności i kopii przedmiotowego zaświadczenia nie stosuje się do uprawnień budowlanych oraz osób wpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane.  

Organ administracji architektoniczno-budowlanej na etapie weryfikacji wniosku o wydanie pozwolenia na budowę lub zgłoszenia z dokumentacją projektową sprawdza:

  • posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie kopii dokumentów odpowiednich – w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane, lub danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane,
  • przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie właściwego zaświadczenia – w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane, czy też danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane – w przypadku osób wpisanych do tego rejestru.

Analogicznie organ nadzoru budowlanego weryfikuje możliwość pełnienia funkcji kierownika budowy na etapie zawiadomienia o zmierzonym terminie rozpoczęcia budowy, gdzie wymogu dołączenia kopii zaświadczeń o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego oraz uprawnień budowlanych w odpowiedniej specjalności nie stosuje się do uprawnień budowlanych wpisanych do centralnego rejestru uprawnień budowlanych oraz osób posiadających uprawnienia budowlane.

Jak już wcześniej wspomniano – osoby kontrolujące i dokonujące oceny stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części – czy to w ramach przeglądu stanu technicznego, czy w przypadku zlecenia opinii, czy ekspertyzy budowlanej – również powinny spełniać te same warunki co projektanci i kierownicy budów. Tym samym do protokołu pokontrolnego lub innego opracowania technicznego dołącza się kopie zaświadczeń o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego oraz kopie decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych w odpowiedniej specjalności bądź innych uprawnień lub kwalifikacji. Tutaj również wprowadzono wyjątek dla osób posiadających uprawnienia budowlane i decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych wpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane. W tych przypadkach nie jest to konieczne, a w sytuacji prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego obiektu budowlanego to organ nadzoru budowlanego powinien dokonać weryfikacji tych uprawnień i zaświadczeń. Wynika to z faktu, iż to organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego kontrolują posiadanie przez osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie uprawnień do pełnienia tych funkcji. Należy pamiętać, że w stosunku do osób lub uprawnień budowlanych wpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane tego rodzaju kontroli dokonuje się na podstawie danych zawartych w systemie e-CRUB.

Jeżeli pozyskanie tych informacji jest niemożliwe ze względu na awarię lub przerwę w działaniu systemu e-CRUB, organy administracji architektoniczno-budowlanej oraz organy nadzoru budowlanego mogą żądać od osób wykonujących samodzielne funkcje techniczne w budownictwie przedłożenia kopii uprawnień budowlanych lub kopii zaświadczenia o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego.

Proces budowlany a e-Budownictwo

Już w 2021 r. było możliwe składanie wniosków i zawiadomień drogą elektroniczną przez uruchomiony w 2020 r. portal e-Budownictwo. Było to rezultatem cyfrowej rewolucji w obsłudze administracyjnej klientów. Też między innymi ze względu na pandemię SARS CoV-2 rozszerzono katalog wynikających z regulacji prawnych obowiązków, które można było zrealizować przez różnego rodzaju platformy cyfrowe, korzystając z profilu zaufanego, e-dowodu osobistego czy podpisu elektronicznego. Już wcześniej niebagatelna część obywateli od lat korzystała z możliwości rozliczenia podatków, wyrejestrowania pojazdu czy składania wielu innych wniosków bez konieczności wypełnienia tradycyjnego – w formie papierowej i udania się do właściwego urzędu. Tym samym wprowadzenie takiej możliwości w obsłudze urzędowej procesu budowlanego było jedynie kwestią czasu.
Ostatnią nowelizacją ustawy Prawo budowlane zostały wprowadzone ścisłe wytyczne dotyczące funkcjonowania i korzystania z portalu e-Budownictwo. Przedmiotowe dyspozycje zostały wprowadzone do Prawa budowlanego w nowym rozdziale 7a pn. Portal e-Budownictwo w 11 artykułach od 79a do 79 k. Odnośnik do tego serwisu można odnaleźć na stronie www.gunb.gov.pl, gdyż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego udostępnia adres elektroniczny portalu e-Budownictwo w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej obsługującego go urzędu.

W pierwszej kolejności zostały wymienione funkcjonalności samego portalu e-Budownictwo, gdzie wskazano, że powyższy serwis internetowy zapewnia możliwość wygenerowania:

  1. wniosku o pozwolenie na budowę,
  2. zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych,
  3. wniosku o pozwolenie na rozbiórkę,
  4. zgłoszenia rozbiórki,
  5. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,
  6. wniosku o wydanie odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki/terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego,
  7. wniosku o zmianę pozwolenia na budowę,
  8. wniosku o wydanie pozwolenia na budowę tymczasowego obiektu budowlanego,
  9. wniosku o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę,
  10. wniosku o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art. 51 ust. 4 (w przypadku istotnego odstąpienia podczas prowadzenia robót budowlanych od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę organ nadzoru budowlanego decyzją zatwierdza przedłożoną zamienną dokumentację projektową oraz wydaje pozwolenie na wznowienie wstrzymanych robót budowlanych),
  11. wniosku o przeniesienie praw i obowiązków wynikających ze zgłoszenia, wobec którego organ nie wniósł sprzeciwu,
  12. zawiadomienia o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych,
  13. wniosku o wydanie decyzji o wyłączeniu stosowania przepisów art. 45a ust. 1 (organ administracji architektoniczno-budowlanej, na wniosek inwestora, może, w drodze decyzji, wyłączyć stosowanie przepisów dotyczących takich obowiązków jak zabezpieczenie terenu budowy lub rozbiórki, potwierdzenie przez kierownika budowy wpisem w dzienniku budowy otrzymania od inwestora dokumentacji projektowej oraz umieszczenia na terenie budowy, w widocznym miejscu, tablicy informacyjnej i ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia, jeżeli jest to uzasadnione nieznacznym stopniem skomplikowania robót budowlanych lub innymi ważnymi względami),
  14. wniosku o wydanie decyzji o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości,
  15. wniosku o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego,
  16. zawiadomienia o zakończeniu budowy,
  17. wniosku o pozwolenie na użytkowanie,
  18. zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.

Warto w tym miejscu podkreślić, że w przepisach ustawy zastrzeżono, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego może zamieścić w portalu e-Budownictwo, do dobrowolnego stosowania, formularze innych dokumentów niż wyżej wymienione w celu zapewnienia możliwości wygenerowania takich dokumentów. Oznacza to, że lista osiemnastu wniosków nie jest ostatecznie zamkniętym katalogiem.

Poniżej przedstawiono dwa przykładowe uzupełnione formularze dokumentów: pierwszy przedkładany w organie administracji architektoniczno-budowlanej, drugi w powiatowym inspektoracie nadzoru budowlanego.

Wytworzenie uzupełnionej dokumentacji może przebiegać dwojako. Pierwszym krokiem jest wypełnienie formularza wybranego dokumentu w portalu e-Budownictwo, a następnie można zapisać już wypełniony formularz w postaci pliku komputerowego poza powyższym portalem lub taki dokument wydrukować. W celu posługiwania się przedmiotowymi dokumentami – wygenerowaniem ich i wydrukowaniem – należy przede wszystkim założyć konto w portalu e-Budownictwo.

Te dokumenty, których formularze zostały wypełnione i zapisane na koncie użytkownika serwisu, są gromadzone na koncie w portalu e-Budownictwo.

Założenie konta w portalu e-Budownictwo odbywa się przez rejestrację albo przez uwierzytelnienie. W celu dokonania rejestracji konieczne jest wskazanie adresu e-mail, 
który w kolejnych logowaniach będzie stanowić identyfikator użytkownika powyższego serwisu. Założone konto będzie zabezpieczone ustalonym przez użytkownika hasłem.

Użytkownik portalu e-Budownictwo, który założył konto, w założeniu jest jedyną osobą upoważnioną do korzystania z tego konta. Portal e-Budownictwo zabezpiecza konto należące do użytkownika konta przed dostępem nieupoważnionych osób trzecich. Jak w przypadku większości serwisów internetowych – dostęp do konta w portalu e-Budownictwo następuje przez podanie identyfikatora użytkownika i hasła. Alternatywną metodą logowania jest uwierzytelnienie. Wskazane w ustawie Prawo budowlane uwierzytelnienie wymaga użycia środka identyfikacji elektronicznej, wydanego w systemie identyfikacji elektronicznej przyłączonym do węzła krajowego identyfikacji elektronicznej. Przy zachowaniu najwyższych standardów bezpieczeństwa w portalu e-Budownictwo są przechowywane dane osobowe użytkowników kont:

  1. imię,
  2. nazwisko,
  3. e-mail,
  4. numer PESEL – jeżeli założenie konta nastąpiło przez uwierzytelnienie

oraz te znajdujące się w dokumentach zapisanych na kontach użytkowników kont.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zapewnia funkcjonowanie portalu e-Budownictwo, w tym ochronę przed nieuprawnionym dostępem osób trzecich, zniszczeniem oraz utratą danych i jest administratorem przedmiotowych danych osobowych. Co oczywiste, użytkownik konta może w każdym momencie usunąć konto w portalu e-Budownictwo. Ponadto konto w tym portalu podlega automatycznemu usunięciu przez portal e-Budownictwo po upływie 2 lat od dnia ostatniego logowania do tego konta. Z chwilą usunięcia konta w portalu wszystkie dane dotyczące tego konta, w tym te dotyczące jego użytkownika oraz wszystkie zapisane dokumenty – są usuwane automatycznie.
 


Podsumowanie

Z punktu widzenia zarządzania zasobami będącymi własnością wspólnoty mieszkaniowej z pewnością niezwykle przydatny jest system e-CRUB. Przy poszukiwaniu projektanta lub wykonawcy kontroli okresowej stanu technicznego czy innej dokumentacji techniczno-budowlanej w systemie można sprawdzić ważność oraz specjalność i zakres uprawnień budowlanych danego specjalisty, który miałby wykonywać zlecenie wspólnoty.

W większości przypadków mniejsza będzie również liczba dokumentów, które będą stanowić załączniki do wniosków składanych do organów administracji publicznej, przynajmniej dla części przypadków.

Natomiast system e-Budownictwo umożliwia szybkie złożenie wniosków związanych z procesem budowlanym drogą elektroniczną, bez konieczności przedkładania dokumentacji w formie papierowej w siedzibie właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego. Zdecydowanie upraszcza to formalności konieczne do przeprowadzenia inwestycji zgodnie z przepisami.

Wkrótce także będzie możliwe prowadzenie książki obiektu budowlanego w wersji elektronicznej, a od roku 2026 – będzie to obowiązek podmiotów odpowiedzialnych za utrzymanie obiektów budowlanych, dla których prowadzenie książki jest obligatoryjne.

Oznacza to, że cyfryzacja formalności w obszarze budownictwa jest w bardzo zaawansowanej fazie i należy się oswoić z tymi zmianami. Wszystkie te działania mają na celu uproszczenie zarówno procedur administracyjnych, jak i kontroli nad działaniami uczestników procesu budowlanego oraz właścicieli i zarządców eksploatowanych już obiektów.


Bibliografia:

  1. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 z późn. zm.).
  2. Ustawa z dnia 7 lipca 2022 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r., poz. 1557).
  3. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 23 października 2014 r. w sprawie wzorów i sposobu prowadzenia w formie elektronicznej centralnych rejestrów osób posiadających uprawnienia budowlane oraz ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie (Dz. U. z 2014 r., poz. 1513).

Przypisy