Zarządzanie drogami wewnętrznymi i parkingami

Droga wewnętrzna a droga publiczna

Zgodnie z ustawą z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych przewidziane prawem kategorie dróg publicznych to: drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i gminne. Ulice leżące w ciągu tych dróg również zaliczane są do tej samej kategorii. Następnie zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2.03.1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, dzielone są na klasy: autostrady, ekspresowe, główne ruchu przyspieszonego, główne, zbiorcze, lokalne, dojazdowe. Parametry poszczególnych dróg w sposób logiczny uszeregowane są od najwyższych wymagań technicznych i użytkowych dla autostrad, po te najmniej restrykcyjne dla dróg klasy dojazdowej.

Natomiast pozostałe drogi, drogi rowerowe, parkingi oraz place przeznczone do ruchu pojazdów niezaliczone do żadnej kategorii dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym tych dróg stanowią drogi wewnętrzne. W wielu przypadkach rozróżnienie będzie wydawać się oczywiste, niemniej warto pamiętać, że podziału w tym zakresie należy poszukiwać w oficjalnych uchwałach organów odpowiedzialnych za poszczególne kategorie dróg. W przypadku dróg gminnych, bo takie rozróżnienie do dróg wewnętrznych będzie nas najbardziej interesować, droga staje się publiczną drogą gminną na podstawie uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu. Nie należy utożsamiać powyższego z nadaniem nazwy. Gmina może bowiem nazwać również drogę wewnętrzną ulicą X i nie spowoduje to zaliczenia tej drogi do dróg publicznych. Podjęcie uchwały o nadaniu nazwy drodze wewnętrznej wymaga z resztą zgody właścicieli terenu, na którym przedmiotowa droga jest zlokalizowana.

Praktyka pokazuje, że najczęściej w kreowanej na nowo przy pomocy miejscowych planów zagospodarowania zabudowie mieszkaniowej, gminy niechętnie określają drogi klasy dojazdowej do nowych osiedli jako drogi publiczne. Przygotowując się do zakupu nieruchomości albo przyjmując daną zabudowę mieszkaniową w zarząd, warto mieć na uwadze, czy w ramach zapewnienia odpowiedniego funkcjonowania konieczne będzie uwzględnienie ciężarów związanych z zarządzaniem i eksploatacją drogami wewnętrznymi.

Dostęp do drogi publicznej

Dostęp do drogi publicznej jest jednym z niezbędnych czynników realizacji nowej zabudowy, a jego zapewnienie podstawowym zadaniem i powodem funkcjonowania dróg wewnętrznych. Organizacja i wyznaczenie dróg wewnętrznych powinna uwzględniać stanowisko orzecznictwa sądowo-administracyjnego w tym zakresie. Zgodnie bowiem z dorobkiem prawa administracyjnego, przez dostęp do drogi publicznej należy rozumieć faktyczną i prawną możliwość dojazdu na teren inwestycji z drogi publicznej. Uwzględniając lokalizację terenu inwestycji bezpośrednio lub pośrednio przy drodze publicznej oraz zorganizowaną na jej terenie sieć dróg wewnętrznych określa się, czy inwestycja ma dostęp do drogi publicznej.

Dostęp prawny potwierdzać będzie lokalizacja inwestycji i ewentualnie wydane zgody na lokalizację zjazdów z drogi publicznej, o których mowa będzie poniżej, oraz dokonane zaliczenie przylegającej lub pobliskiej drogi do kategorii dróg publicznych. Oceniając kwestię dostępu do drogi publicznej bez znaczenia powinna pozostawać kwestia stanu technicznego tej drogi publicznej. Niedopuszczalna jest bowiem próba przerzucenia na właścicieli terenów inwestycyjnych odpowiedzialności za stan techniczny takiej drogi publicznej i ograniczenie w ten sposób ich prawa własności, którego częścią jest prawo zabudowy. W takim przypadku osoba prywatna byłaby obciążona konsekwencjami niedopełnienia obowiązków przez podmioty publiczne, w których wyłącznej gestii leży obowiązek utrzymania dróg publicznych w odpowiednim stanie technicznym.

Przywołać w tym zakresie można stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 04.02.2015 r. (sygn. II OSK 1592/13) rozważał kwestię dostępu do drogi publicznej. „W konsekwencji należy przyjąć, w przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, że teren mający dostęp do drogi pu...