Dołącz do czytelników
Brak wyników

Administrowanie

24 listopada 2018

NR 117 (Lipiec 2018)

Zasady dziedziczenia lokatorskiego prawa do lokalu

331

Do Spółdzielni zgłosił się małżonek zmarłego członka spółdzielni, który posiadał lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Przydział mieszkania również był wystawiony tylko na zmarłego członka. Żyjący małżonek wyraził chęć przystąpienia do spółdzielni. Czy w związku z tym, że przydział był wystawiony na osobę zmarłą, żyjący małżonek musi wystąpić do sądu o przeprowadzenie postępowania spadkowego i dopiero na tej podstawie spółdzielnia będzie mogła zawrzeć z nim umowę o lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego? Jeśli tak, to czy przed tym, jak dostarczy postanowienie sądu, Spółdzielnia możne wystawić dokument (zaświadczenie), który pozwoli mu zawrzeć umowę na dostawę mediów (gaz, energię elektryczną), jako że zakład energetyczny żąda prawa do dysponowania lokalem?

Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu

W spółdzielni mieszkaniowej oprócz spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu można posiadać także spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu. Powstaje ono przez zawarcie przez członka ze spółdzielnią umowy w formie pisemnej, w której spółdzielnia zobowiązuje się oddać członkowi lokal mieszkalny do używania, a członek zobowiązuje się wnieść wkład mieszkaniowy oraz uiszczać opłaty określone w ustawie i w statucie spółdzielni. Prawo to jest niezbywalne, dlatego nie można go podarować ani sprzedać. Ponadto może należeć tylko do jednej osoby albo do małżonków. Nie podlega też dziedziczeniu, ponieważ prawo to zbliżone jest raczej do najmu. Zasady jego nabywania, a także przejęcia po śmierci uprawnionego lub wygaśnięcia reguluje ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych. 

Śmierć uprawnionego do lokalu a prawo spółdzielcze

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z chwilą śmierci jednego z małżonków spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, które przysługiwało obojgu małżonkom, przypada drugiemu małżonkowi. Małżonek ten, jeżeli nie jest członkiem spółdzielni, powinien w terminie jednego roku od dnia śmierci współmałżonka złożyć deklarację członkowską. Małżonkowi zmarłego członka spółdzielni przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w wypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na podstawie art. 11 lub niedokonania czynności, o których mowa w art. 14, roszczenia o przyjęcie do spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przysługują małżonkowi, dzieciom i innym osobom bliskim. 

Zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych do zachowania roszczeń, o których mowa wyżej, konieczne jest złożenie w terminie jednego roku deklaracji członkowskiej wraz z pisemnym zapewnieniem o gotowości do zawarcia umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego. W wypadku zgłoszenia się kilku uprawnionych, rozstrzyga sąd w postępowaniu nieprocesowym, biorąc pod uwagę w szczególności okoliczność, czy osoba uprawniona zamieszkiwała odpowiednio razem z byłymi małżonkami lub jednym z nich albo z byłym członkiem. Po bezskutecznym upływie wyznaczonego przez spółdzielnię terminu wystąpienia do sądu wyboru dokonuje spółdzielnia.

Wkład mieszkaniowy sprawą między spadkobiercami

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych dziedziczeniu na zasadach ogólnych podlega natomiast prawo do wkładu mieszkaniowego. Jednak sprawa ta w przypadku przejęcia mieszkania nie dotyczy spółdzielni i spadkobiercy powinni ją uregulować między sobą. Jeżeli spadkobiercą jest tylko współmałżonek zmarłego, wówczas problem nie istnieje. Pojawia się, gdy spadkobierców jest kilku, na przykład współmałżonek i dzieci zmarłego członka. Wówczas muszą oni między sobą uregulować kwestie wkładu, postanawiając na przykład w drodze umowy, że prawo do wkładu przysługuje tylko współmałżonkowi. Jeżeli nie dojdą do porozumienia, kwestię tę rozstrzygnie sąd w postępowaniu o dział spadku i wówczas na przykład małżonek, z którym spółdzielnia zawarła umowę o spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu, będzie musiał spłacić określoną przez sąd wartość wkładu mieszkaniowego pozostałym spadkobiercom. 

Podsumowanie

Jak widać, sytuacja zależy od tego, czy spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu przysługiwało jednemu czy obojgu małżonkom. Nie można jednak mylić tego z członkostwem w spółdzielni. Członkiem spółdzielni mogą być zarówno oboje małżonkowie, jak i jedno z nich, co nie ma nic wspólnego z prawem do lokalu. Tak samo umowę o ustanowieniu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu m...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 12 wydań czasopisma "Mieszkanie i Wspólnota"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy