Dołącz do czytelników
Brak wyników

Orzecznictwo

19 października 2018

NR 200 (Październik 2018)

Czym jest postępowanie rozgraniczeniowe i kto jest jego stroną?

453

W sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 19 lipca 2017 r. (sygn. akt: II SA/Bd 161/17) sąd zajmował się skargą dotyczącą postępowania rozgraniczeniowego, znanego z ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne, objaśniając istotę tego postępowania.

W przedmiotowej sprawie skarżąca wniosła o wszczęcie postępowania rozgraniczającego dotyczącego jej nieruchomości, działki sąsiedniej oraz działki, z którą nieruchomość (działka) wnioskodawczyni nie sąsiadowała w sposób bezpośredni. W związku z faktem, że działka, której miało dotyczyć rozgraniczenie nie sąsiadowała bezpośrednio z działką wnioskodawczyni, organy administracyjne odmówiły wszczęcia postępowania, wskazując, że nie ma ku temu podstawy prawnej. Stanowi to także określoną w art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) „inną uzasadnioną przyczynę”, dla której nie można wszcząć postępowania.

Istota postępowania rozgraniczeniowego

Wnioskodawczyni stała na stanowisku, że postępowanie rozgraniczeniowe może być prowadzone nie tylko w stosunku do gruntów przyległych do gruntu wnioskodawczyni. Wójt, a następnie również Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazywali jednak, że rozgraniczeniu mogą podlegać – w miarę potrzeby – wszystkie albo tylko niektóre granice danej nieruchomości. W toku takiego postępowania określa się punkty i linie graniczne oraz utrwala się je na sporządzonej w tym celu dokumentacji. Jak wskazują też sądy administracyjne, istotą tego postępowania jest ustalenie zasięgu prawa własności sąsiadujących nieruchomości (WSA Szczecin wyrok z 10 czerwca 2016 roku, sygn. akt: II SA/Sz 1114/15). Rozgraniczenie, jak wskazały organy, może jednak dotyczyć tylko nieruchomości ze sobą graniczących. W przepisach brak jest bowiem podstaw, aby jednym postępowaniem rozgraniczeniowym można było objąć też nieruchomości położone dalej, nie po sąsiedzku. W ocenie organów oczywistą konsekwencją braku podstawy prawnej do rozpoznania takiego wniosku jest niedopuszczalność wszczęcia postępowania administracyjnego zgodnie z wnioskiem i konieczność odmowy zgodnie z art. 61a k.p.a.

Skarga wnioskodawczyni – argumentacja

Na powyższe wnioskodawczyni wniosła skargę do sądu administracyjnego. W jej treści pełnomocnik wskazywał na brzmienie i językową interpretację przepisu określającego przedmiotowy zakres postępowania. Zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne rozgraniczeniu podlegają, w miarę potrzeby, wszystkie albo niektóre granice określonej nieruchomości z przyległymi nieruchomościami lub innymi gruntami. Wobec takiego brzmienia przepisu i użycia łącznika „lub” argumentowano, że rozgraniczenie może dotyczyć nieruchomościami przyległych, ale również osobnej kategorii, jaką są „inne grunty”, które nie muszą przylegać do nieruchomości wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie skarga okazała się jednak niezasadna. Sąd administracyjny wskazał, że postępowanie dotyczyło odmowy wszczęcia postępowania na skutek wniosku w sprawie rozgraniczenia nieruchomości stanowiącej własność wnioskodawczyni, a niegraniczącą z nią działką, do której skarżąca nie posiadała żadnego tytułu prawnego i która z nieruchomością wnioskodawczyni nie miała żadnych wspólnych punktów granicznych. Słusznie zatem odmówiono wszczęcia postępowania. Artykuł 61a § 1 k.p.a. pozwala odmówić wszczęcia postępowania w sytuacji, w której podanie wniosła osoba niebędąca stroną lub jeśli występują sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia takiego postępowania. Taką oczywistą przeszkodą może być sytuacja, kiedy w tej samej sprawie postępowanie już się toczy, wydano już w tej samej sprawie rozstrzygnięcie lub gdy brak jest podstawy prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Zdaniem sądu, organy słusznie ustaliły, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z tym ostatnim przypadkiem i postępowanie nie mogło być wszczęte.
Postępowanie rozgraniczeniowe uregulowane jest przepisami rozdziału 6 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzeniem MSWiA oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 roku w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Zgodnie z ustawą (art. 29 ust. 1), celem rozgraniczenia jest ustalenie przebiegu granic nieruchomości przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie ich znakami granicznymi na gruncie i sporządzenie odpowiednich dokumentów, a rozgraniczeniu podlegać mogą wszystkie albo poszczególne granice.
Postępowanie to przeprowadza się, jeżeli granice nieruchomości nie zostały wcześniej ustalone, stały się sporne lub brak jest dokumentów pozwalających na określenie pierwotnego położenia przesuniętych, uszkodzonych lub zniszczonych znaków granicznych. Tym samym ustalając granice, okre...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 12 wydań czasopisma "Mieszkanie i Wspólnota"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy