Dołącz do czytelników
Brak wyników

Orzecznictwo

31 stycznia 2020

NR 215 (Styczeń 2020)

Sprawność postępowania istotna dla spraw o złożenie rachunku z zarządu współwłasnością

45

W sprawie zakończonej postanowieniem Sądu Najwyższego z 5 marca 2019 (sygn. akt: III CSK 231/18) sąd wyraził pogląd co do specyfiki postępowania o zobowiązanie do złożenia rachunku z zarządu nieruchomością pomiędzy współwłaścicielami.

W analizowanej sprawie gmina nabyła nieodpłatnie z mocy prawa udział Skarbu Państwa wynoszący 6/12 części przedmiotowej nieruchomości. Nabycie to dokonane zostało w oparciu o przepisy ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych z 1990 roku. W praktyce takie następstwo musi być potwierdzone decyzją administracyjną. Ugruntowany jest również pogląd, że chociaż nabycie dokonało się z mocy prawa i decyzja taka w rezultacie ma charakter deklaratoryjny, to zawiera ona również element konstytutywny. Dopiero po wydaniu takiej decyzji gmina ma możliwość dysponowania mieniem komunalnym.

Skarga kasacyjna

Strona wnosząca skargę kasacyjną wskazywała jej oczywistą zasadność jako podstawę do jej przyjęcia. Sąd podobnie jak w wielu tego typu sprawach przypomniał, że dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej pełni funkcje ustrojowe i procesowe. Rozpoznanie skargi jest uzasadnione z uwagi na jej funkcje publiczno-prawne, a więc skarga kasacyjna nie jest dostępna w każdej sprawie cywilnej. Jednocześnie ograniczenie dostępności i dopuszczalności wniesienia takiej skargi nie jest sprzeczne z konstytucją, ani z wiążącymi Polskę postanowieniami konwencji międzynarodowych. Najważniejszą ze wskazanych w przepisach funkcji skargi kasacyjnej jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości interpretacji przepisów oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa.

UWAGA!

Rozpoznanie skargi kasacyjnej jest uzasadnione z uwagi na jej funkcje publiczno-prawne, a więc skarga kasacyjna nie jest dostępna w każdej sprawie cywilnej.

W treści skargi kasacyjnej skarżący zarzucił naruszenie prawa procesowego, które polegać miało na nieuwzględnieniu zagadnienia wstępnego, jakim w ocenie skarżącego jest toczące się postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości, której dotyczy powództwo gminy.

ważne!

Najważniejszą ze wskazanych w przepisach funkcji skargi kasacyjnej jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości interpretacji przepisów oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa.

Zarys sprawy

W sprawie gmina wystąpiła o zobowiązanie pozwanego do złożenia rachunku z zarządu nieruchomością stanowiącą jej współwłasność za okres od 1 stycznia 2000 roku do 31 grudnia 2010 roku. Równolegle prowadzona jest sprawa o zasiedzenie, w której wnioskodawca, pozwany w przedmiotowej sprawie, twierdzi, że do zasiedzenia doszło w 1955 roku, ewentualnie w 1975 roku. Co więcej, wnoszący skargę pozwany wskazał, że wpis w księdze wieczystej Skarbu Państwa, poprzednika prawnego gminy (powoda), nastąpił na podstawie nieostatecznej decyzji administracyjnej, a odwołanie od tej decyzji nie zostało dotychczas rozpoznane. Podkreślano, co przemawiać miało za zawieszeniem postępowania o rachunek z zarządu, że w razie stwierdzenia nieważności decyzji doszłoby do wykreślenia Skarbu Państwa z księgi wieczystej, a to wpływałoby w konsekwencji na brak legitymacji czynnej gminy do wystąpienia z pozwem o zobowiązanie do złożenia rachunku z zarządu.

Stanowisko Sądu Najwyższego

Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie nie zaistniała przesłanka istotnego zagadnienia prawnego wymagającego interwencji Sądu Najwyższego. Do tego bowiem konieczne byłoby 
sformułowanie takiego zagadnienia w treści skargi i wskazania argumentów, które przemawiałyby za prawdopodobieństwem rozbieżnych ocen i interpretacji. Przy czym wskazane w treści skargi wątpliwości powinny być nowymi zagadnieniami dotychczas nierozpatrywanymi w orzecznictwie. Sąd nie stwierdził również potrzeby dokonania wykładni przywołanych w skardze kasacyjnej przepisów, ponieważ nie budzą one poważnych wątpliwości w orzecznictwie i nie wskazano, aby miały miejsce istotne rozbieżności w rozstrzygnięciach sądowych w tym zakresie. Skarżący w swoim piśmie wskazywał, że sprawa „nie dojrzała” do ostatecznego rozstrzygnięcia w związku z wpisem Skarbu Państwa do księgi wieczystej na...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 12 wydań czasopisma "Mieszkanie i Wspólnota"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy